سیدالمحققین (مولانا)

در انتهای “بازارچه‏ دباغ‏ خانه” که از طریق بازارچه‏ کوچکی به “بازار صادقیه” راه دار، مسجدی به نام سیدالمحققین یا مولانا قرار گرفته است که “نادرمیرزا” در مورد آن می‏نویسد: “از موقوفات مدرسه‏ صادقیه حمامی بود که در جای آن به مسجدی دلگشا برمی‏خوریم که در سال ۱۳۲۲ هجری قمری از طرف میرزا محمدرفیع طباطبائی ملقب به نظام العلما، بزرگ خاندان دیبا ساخته شده است”.

نخستین امام این مسجد، مرحوم “حاج سیدالمحققین” فرزند “نظام العلما” بود که بعدها سیاست را بر امامت ترجیح داد و از مشروطه‏خواهی حمایت کرد و از سال ۱۳۰۰ هجری شمسی به بعد، چند دوره وکیل شد و حتی نیابت ریاست مجلس شورای ملی نیز رسید. “حاج شیخ اسدالله ممقانی” هم در همین سال‏ها به منبر این مسجد می‏رفت و چون صحبت‏های اجتماعی می‏کرد و معضلات جامعه را مورد بحث قرار می‏داد، جمع کثیری پای منبر او جمع می‏آمدند. وی در دوره‏ی پانزدهم مجلس وکیل شد و ریاست فراکسیون اتحاد ملی را به عهده گرفت و بعد از افتتاح مجلس سنا نیز از نخستین دوره سنناتور شد.

بعد از حاج سیدالمحققین این مسجد متروک ماند تا سال ۱۳۵۴ هجری شمسی که مرحوم “حاج سیدعلی آقا مولانا” در آن مسجد به اقامه‏ نماز جماعت و تبلیغ احکام و تفسیر قرآن پرداخت و کم کم مسجد رونق گرفت و تعمیر و مرمت یافت. این مسجد از دو لحاظ مهم می‏باشد یکی این که ستون‏های آن ساخت دوره‏ صفوی و همان ستون‏های استفاده شده در درون مسجد می‏ باشند و دیگر این که از طرف خانواده‏ای ساخته شده که سابقه‏ سیادت و نفوذ معنوی دارد.